Temat miesiąca to miejsce w naszym serwisie, w którym umieszczamy tematyczne materiały edukacyjne związane z kalendarium wydarzeń na dany miesiąc. Celem jest wsparcie użytkowników w poszerzaniu wiedzy, ułatwienie samodzielnej pracy. Przygotowany przez nas materiał to wyselekcjonowane materiały z Internetu takie jak publikacje, filmy, artykuły, scenariusze, ciekawe strony, zestawienia bibliograficzne, gotowe quizy online.
Kwiatem symbolem listopada jest chryzantema, która tradycyjnie kojarzy się w Polsce z dniem Wszystkich Świętych, ale symbolizuje też przyjaźń, wdzięczność i radość.
1 listopada
Wszystkich Świętych
Święto ustanowione przez papieża Jana XI, w 835 r. (1 listopada) ku czci zmarłych świętych - już zbawionych - i to zarówno świętych wyniesionych na ołtarze, jak i nikomu nie znanych.
Dzień Weganizmu
Jan Alojzy Matejko [24.06.1838-1.11.1893]
Rocznica śmierci
Polski malarz, twórca obrazów historycznych i batalistycznych, historiozof. Jeden z najwybitniejszych polskich malarzy w historii.
2 Listopada
Dzień Zaduszny / Zaduszki
Warto pamiętać, że to właśnie Zaduszki są Świętem Zmarłych, a nie święto Wszystkich Świętych.
Janina Porazińska [29.09.1888-2.11.1971]
Rocznica śmierci
Prozaiczka, redaktorka, tłumaczka literatury skandynawskiej i literatury szwedzkojęzycznej. Autorka m. in. Kto mi dał skrzydła [powieść biograficzna dla młodzieży autorstwa, fabularyzowana biografia Jana Kochanowskiego, Pamiętnik Czarnego Noska, Kozucha Kłamczucha.
George Bernard Shaw [26.07.1856-2.11.1950]
Rocznica śmierci
Angielski dramaturg, powieściopisarz i eseista pochodzenia irlandzkiego, laureat Nagrody Nobla w 1925 r., zdobywca Oscara w roku 1938 za "najlepszy scenariusz adaptowany" do filmu "Pigmalion".
3 listopada
Zygmunt Gloger [3.11.1845-16.08.1910]
Rocznica urodzin
Polski historyk, archeolog, etnograf, folklorysta, krajoznawca.
4 listopada
Jadwiga Zamoyska [4.07.1831-4.11.1923
Rocznica śmierci
5 listopada
Dzień Postaci z Bajek (także 5 sierpnia)
6 listopada
Dzień Zapobiegania Wyzyskowi Środowiska Naturalnego podczas Wojen
Piotr Czajkowski [7.05.1840-6.11.1893]
Rocznica śmierci
Rosyjski kompozytor. [Dziadek do orzechów, Jezioro Łabędzie]
7 listopada
Maria Skłodowska-Curie [7.11.1867-4.07.1934]
Rocznica urodzin
Fizyk i chemik, wyróżniona Nagrodą Nobla za osiągnięcia naukowe, w 1903 r. z fizyki i w 1911 r. w dziedzinie chemii, jedyna w historii kobieta-naukowiec dwukrotnie uhonorowana tą nagrodą w dwóch różnych dziedzinach, prekursorka radiochemii.
9 listopada
Guillaume Apollinaire [26.08.1880-9.11.1918]
Rocznica śmierci
Właśc. Wilhelm Apolinary Kostrowicki, francuski poeta i pisarz pochodzenia polskiego, przedstawiciel francuskiej awangardy poetyckiej, surrealista, autor dzieł m. in. Alkohole, Wiersze nadreńskie.
10 listopada
Dzień Jeża
Dzień Nauki dla Pokoju i Rozwoju
Paweł Jasienica [10.11.1909-19.08.1970]
Rocznica urodzin
Właśc. Leon Lech Beynar – polski historyk, pisarz historyczny, eseista i publicysta „Tygodnika Powszechnego”. Autor esejów historycznych
Friedrich Schiller [10.11.1759-9.05.1805]
Rocznica urodzin
Niemiecki poeta i dramaturg.
11 listopada
Narodowe Święto Niepodległości
12 listopada
Jan Marcin Szancer [12.11.1902-21.03.1973]
Rocznica urodzin
Grafik, ilustrator książek dla dzieci, przyjaciel i współpracownik Jana Brzechwy.
Od 1 maja 1945, kiedy to ukazał się pierwszy numer pisma „Świerszczyk”, był jego kierownikiem artystycznym i twórcą ilustracji z okładek. Współpracował z „Płomykiem”, także jako fotograf. Autor ilustracji ok. 300 książek, zarówno dla dzieci i młodzieży, jak i dla dorosłych.
Tadeusz Borowski [12.11.1922-3.07.1951]
Rocznica urodzin
Poeta, prozaik, publicysta, autor m.in. opowiadań „Pożegnania z Marią”.
14 listopada
Dzień Czystego Powietrza
Leopold Staff [14.11.1878-31.05.1957
Rocznica urodzin
Astrid Lindgren [14.11.1907-28.01.2002]
Rocznica urodzin
Szwedzka pisarka, autorka szeregu popularnych powieści dla dzieci i młodzieży [Fizia Pończoszanka, Dzieci z Bullerbyn, Karlsson z Dachu]
Gottfried Wilhelm Leibniz [1.07.1646-14.11.1716]
Rocznica śmierci
Niemiecki filozof i matematyk. Został uznany za jednego z najważniejszych logików między Arystotelesem, a Gottlobem Frege. Leibniz przedstawił główne założenia, między innymi tego, co obecnie nazywamy koniunkcją, negacją czy tożsamością.
15 listopada
Henryk Sienkiewicz [5.05.1846-15.11.1916]..
Rocznica śmierci
- Cyfrowa opowieść. Trylogia Sienkiewicza – fakty a fikcja literacka
- Quo vadis [quiz]
- Quo vadis [Narodowe czytanie 2016 - kolekcja materiałów
Antoni Słonimski [15.11.1895-4.07.1976]
Rocznica urodzin
Poeta, publicysta, dramatopisarz, felietonista, prozaik, krytyk teatralny i satyryk, członek jak i założyciel kabaretu „Pod Picadorem” (1918) i grupy literackiej „Skamander” (1918). W latach 1948–1951 dyrektor Instytutu Kultury Polskiej w Londynie, w latach 1956–1959 prezes Związku Literatów Polskich.
16 listopada
Dzień Tolerancji
17 listopada
Tydzień Edukacji Globalnej
Dzień Czarnego Kota
Christopher Paolini [17.11.1983- ]
Rocznica urodzin
Pisarz amerykański pochodzenia włoskiego, autor cyklu fantasy dla młodzieży Dziedzictwo (Eragon, Najstarszy, Brisingr, Murtagh), którego akcja rozgrywa się w magicznym świecie.
18 listopada
Dzień Wiedzy o Antybiotykach
Marcel Proust [10.07.1871-18.11.1922]
Rocznica urodzin
Francuski pisarz, autor powieści "W poszukiwaniu straconego czasu".
19 listopada
Dzień Zapobiegania Przemocy Wobec Dzieci
Generał Kazimierz Sosnkowski [19.11.1885-11.10.1969]
Rocznica urodzin
Bruno Schulz [12.07.1892-19.11.1942]
Rocznica śmierci
Boris Natanowicz Strugacki [15.04.1933-19.11.2012]
Rocznica śmierci
Ogromna większość utworów, które wyszły spod piór braci Strugackich, jest ich wspólnym dziełem. Na pracy literackiej skupili się w końcu lat pięćdziesiątych, oficjalne uznanie – łączące się z możliwością druku w prestiżowych pismach literackich, czy też tworzenia scenariuszy do filmów na podstawie swych utworów – zdobyli dopiero na przełomie lat siedemdziesiątych i osiemdziesiątych.
W swej prozie Strugaccy stawiają stopniowo coraz więcej pytań, między innymi o dobro i zło, o naturę człowieka, o granice ludzkiego poznania, tak w zakresie wiedzy o otaczającym świecie, jak i samowiedzy. Poruszają problemy etyki, odpowiedzialności władzy, kierunku rozwoju świata.
20 listopada
Dzień Praw Dziecka
Dzień Ochrony Zasobów Cyfrowych [ostatni czwartek listopada]
Celem pomysłodawców jest zwiększanie powszechnej świadomości w kwestiach ochrony zasobów cyfrowych, zapewniania bezpieczeństwa zasobów, ich długotrwałego przechowywania i powszechnego udostępniania. To najważniejsze zadania stojące przed instytucjami zajmującymi się digitalizacją.
- Kolekcje materiałów edukacyjnych [Webowa DBP
- Pierwszy Międzynarodowy Dzień Ochrony Zasobów Cyfrowych [2017]
Akt wieczystej neutralności Szwajcarii
Szwajcaria ogłosiła deklarację neutralności już w 1674 roku, ale wieczysta neutralność została ostatecznie zatwierdzona i uznana międzynarodowo na Kongresie Wiedeńskim w 20 listopada 1815 .Na jej terytorium nie mogą stacjonować oddziały wojskowe państw walczących. Zakazany jest też werbunek do armii walczących w konflikcie. Z kolei państwa pozostające w konflikcie zobowiązane są do nienaruszania integralności terytorialnej tego państwa. Wszelkie oddziały państw walczących, które przekroczą granicę państwa neutralnego powinny zostać rozbrojone i internowane.
Dzień Uprzemysłowienia Afryki
Stefan Żeromski [14.10.1864-20.11.1925]
Rocznica śmierci
21 listopada
Dzień Życzliwości
Isaac Bashevis Singer [21.11.1902-24.07.1991]
Rocznica urodzin
Amerykański pisarz piszący w języku jidysz, laureat Nagrody Nobla w 1978 r. Autor m.in. powieści :" Dwór", "Spuścizna", "Sztukmistrz z Lublina", "Szosza", "Rodzina Muszkatów".
22 listopada
Krystyna Siesicka-Waśniewska [22.11.1928-3.07.2015]
Rocznica urodzin
Prozaik, dziennikarka, autorka książek dla młodzieży podejmująca w swoich powieściach problemy wieku dojrzewania w kontekście najbliższego otoczenia – rodziny, szkoły, grupy rówieśniczej, m.in.: Zapałka na zakręcie, Jezioro osobliwości, Ludzie jak wiatr, Dziewczyna Mistrza Gry (wpisana w 1997 r. na Listę Honorową im. H.Ch. Andersena). Krystyna Siesicka była jedną z najpoczytniejszych pisarek PRL-u. Jej bohaterki przeżywały pierwsze miłości, podejmowały trudne decyzje i musiały radzić sobie z problemami, które dotąd były im obce. Artystka bazowała na własnych doświadczeniach, ale także opowieściach piątki swoich dzieci. Miała miliony fanów, którzy robili wszystko, by jakoś „dorwać” jej kolejną powieść. Wielu z nich z pewnością nie kryło zaskoczenia i rozczarowania, kiedy okazało się, że Siesicka miała także drugą, o wiele mroczniejszą, stronę.
- Pisarka z PRL-u miała też mroczną stronę. Za jej książkami młodzież stała w kolejkach
- Kim była „Krysta”? Dwie twarze znanej pisarki Krystyny Siesickiej
- "Krystyna Siesicka to moja babcia!". Wnuczka o słynnej pisarce
23 listopada
Stanisław Przybyszewski [7.05.1868-23.11.1927]
Rocznica śmierci
Polski pisarz i poeta, przedstawiciel Młodej Polski
24 listopada
Katarzynki
Maria Pawlikowska – Jasnorzewska [24.11.1891-9.07.1945]
Rocznica urodzin
Maria Teresa Pawlikowska-Jasnorzewska z d. Kossak, primo voto Bzowska, secundo voto Pawlikowska, tertio voto Jasnorzewska. Córka malarza Wojciecha Kossaka, utalentowana poetka i malarka dwudziestolecia międzywojennego, autorka zbiorów wierszy m. in.: Różowa magia, Pocałunki, Niebieskie migdały, Róża i lasy płonące.
- Maria Pawlikowska-Jasnorzewska wśród słów i kolorów
- "Lilka: Maria Pawlikowska-Jasnorzewska we wspomnieniach i listach"
- Magdalena Samozwaniec - tropicielka nonsensów. Posłuchaj archiwalnych rozmów
25 listopada
Dzień Pluszowego Misia
Dzień bez Futra
Dzień Kolejarza i Tramwajarza
26 listopada
Adam Mickiewicz [24.12.1798-26.11.1855]
Rocznica śmierci
27 listopada
Władysław Orkan [27.11.1875-14.05.1930]
Rocznica urodzin
Powieściopisarz, nowelista, poeta.
Alexandre Dumas (syn) [27.07.1824-27.11.1895].
Rocznica śmierci
Francuski powieściopisarz i dramaturg, członek Akademii Francuskiej, autor m.in. melodramatu Dama kameliowa, komedii moralistycznych.
29 listopada
Powstanie Listopadowe
Andrzejki
Dzień Bez Zakupów / Dzień Bez Kupowania
Dzień przypadający w Europie w ostatnią sobotę listopada, a w USA w piątek po Święcie Dziękczynienia, ustanowiony jako wyraz protestu przeciwko zbędnym zakupom i nadmiernej konsumpcji dóbr w krajach rozwiniętych
30 listopada
Lucy Maud Montgomery [30.11.1874-24.04.1942]
Rocznica urodzin
- Literackie ciekawostki #22 - Lucy Maud Montgomery
- Lucy Maud Montgomery i przekleństwo Ani z Zielonego Wzgórza
Wcześniejsze Kartki z kalendarza
Oprac. M. Grabowska
Na podstawie:
