Każda podróż jest okazją do odkrywania nowych miejsc, ludzi i doświadczeń. Czasem jednak podróż oznacza coś więcej niż poznawanie świata – może być początkiem zupełnie nowego życia. Opuszczenie tego, co znamy i kochamy, oraz odnalezienie się w nowym miejscu może być fascynującym, ale również trudnym doświadczeniem.
Inspiracją do zajęć jest opowieść Kamishibai „Lew w Paryżu” Beatrice Alemagny – historia niezwykłego lwa, który opuszcza afrykańską sawannę i przybywa do Paryża w poszukiwaniu pracy, miłości i przyszłości. W wielkim, nieznanym mieście bohater doświadcza zdziwienia, samotności i obojętności. Jego imponujący wygląd nie wzbudza zainteresowania mieszkańców, a znalezienie swojego miejsca okazuje się trudniejsze, niż początkowo przypuszczał.
Historia lwa jest jednak nie tylko opowieścią o podróży. To również metaforyczna opowieść o poszukiwaniu własnej tożsamości, potrzebie przynależności, doświadczeniu bycia „innym” oraz trudnościach związanych z odnalezieniem się w nowym środowisku. Dzięki ważnym spotkaniom i obserwacjom bohater stopniowo odkrywa, że również w nowym świecie może znaleźć swoje miejsce.
Podczas zajęć uczniowie towarzyszą lwu w jego niezwykłej podróży i zastanawiają się, co czuje ktoś, kto przybywa do zupełnie nowego miejsca, czego może potrzebować, aby poczuć się bezpiecznie i jak możemy pomóc osobie, która jest nowa w naszej grupie lub społeczności.
Ilustracje Beatrice Alemagny, łączące rysunek, fotografie, portrety i plany, przypominające pocztówkę lub dziennik z podróży, staną się dodatkowym punktem wyjścia do działań twórczych. Uczniowie stworzą własne mapy podróży, pocztówki i historie o poszukiwaniu swojego miejsca.
Zajęcia mogą być również okazją do rozmowy o migracji, różnorodności kulturowej, empatii i otwartości na drugiego człowieka. Historia lwa pozwala mówić o tych ważnych tematach w sposób symboliczny, bezpośredni i dostosowany do możliwości młodych odbiorców.
Adresat
Zajęcia adresowane są do uczniów klas szkoły podstawowej oraz ponadpodstawowej (I i II). Zakres i poziom aktywności jest dostosowany do wieku uczestników.
Cele
Cele ogólne
- rozwijanie empatii i wrażliwości na doświadczenia innych osób;
- kształtowanie postawy otwartości i szacunku wobec różnorodności;
- rozwijanie świadomości trudności związanych ze zmianą miejsca zamieszkania i odnalezieniem się w nowym środowisku;
- rozwijanie umiejętności rozpoznawania i wyrażania emocji;
- doskonalenie umiejętności interpretowania tekstu literackiego i ilustracji;
- rozwijanie kreatywności i wyobraźni poprzez działania twórcze.
Cele szczegółowe – wiedza
Uczeń:
- poznaje historię lwa, który opuszcza rodzinne strony i przybywa do Paryża;
- rozumie, że zmiana miejsca i środowiska może wiązać się z różnymi emocjami i wyzwaniami;
- poznaje pojęcia związane z podróżą, migracją, różnorodnością i przynależnością;
- dostrzega znaczenie relacji z innymi ludźmi w procesie odnajdywania się w nowym miejscu;
- rozumie, że osoby przybywające do nowego środowiska mogą potrzebować akceptacji, życzliwości i wsparcia;
- poznaje różne sposoby opowiadania historii za pomocą słowa i obrazu.
Cele szczegółowe – umiejętności
Uczeń:
- uważnie słucha opowieści Kamishibai i interpretuje jej treść;
- rozpoznaje i nazywa emocje towarzyszące bohaterowi;
- potrafi spojrzeć na sytuację z perspektywy innej osoby;
- rozmawia o swoich doświadczeniach związanych ze zmianą, podróżą i poznawaniem nowych miejsc;
- analizuje ilustracje i dostrzega ich znaczenie w opowiadaniu historii;
- formułuje własne opinie i uczestniczy w dyskusji;
- wskazuje sposoby, dzięki którym można pomóc nowej osobie odnaleźć się w grupie;
- tworzy własną opowieść, pocztówkę lub mapę podróży;
- współpracuje z innymi podczas wykonywania zadań;
- rozwija wyobraźnię i kreatywność.
Metody i formy pracy podczas zajęć
Metody pracy
- słowne: opowiadanie, rozmowa kierowana, dyskusja;
- wizualne: analiza ilustracji, obserwacja i interpretacja obrazów;
- aktywizujące: burza mózgów, mapa skojarzeń, praca z emocjami;
- problemowe: poszukiwanie odpowiedzi na pytania dotyczące sytuacji bohatera;
- twórcze: tworzenie mapy podróży, pocztówki, ilustracji lub krótkiej opowieści.
Formy pracy
- praca indywidualna;
- praca w parach;
- praca w małych grupach;
- praca z całą grupą;
- dyskusja i prezentacja efektów pracy.
Środki dydaktyczne
- teatrzyk Kamishibai „Lew w Paryżu” Beatrice Alemagny;
- ilustracje i reprodukcje związane z Paryżem;
- fotografie i mapy;
- kartki papieru;
- kredki, flamastry i materiały plastyczne;
- karty z nazwami emocji.
Proponowane aktywności - uczniowie szkoły podstawowej
- Kim jest Lew? – spotkanie z bohaterem
- Walizka Lwa – co zabieramy ze sobą?
- Emocje Lwa
- Paryż oczami Lwa
- Nowy w grupie – co możemy zrobić? - Powstaje klasowy „Kodeks dobrego powitania”, zawierający zasady i pomysły na przyjęcie nowej osoby.
- Pocztówka z podróży
- Gdzie jest moje miejsce? – podsumowanie
- Zajęcia kończy rozmowa wokół pytania: „Co sprawia, że w nowym miejscu możemy poczuć się jak u siebie?”
Uczniowie szkoły ponadpodstawowej
Rozmowa kierowana przed obejrzeniem opowieści:
- „Podróż w nieznane” – dlaczego ludzie decydują się opuścić swoje miejsce urodzenia / dom?
- „Nowe miasto – nowe szanse czy zagrożenia?” – jakie emocje towarzyszą człowiekowi w nowym środowisku?
- „Obcy wśród swoich” – jak zmienia się rola outsidera w grupie?
Dyskusja po obejrzeniu:
- Motyw podróży i poszukiwania sensu
- Obserwacja miasta oczami przybysza
- Samotność vs. przynależność
- Tożsamość i akceptacja
- Sztuka w przestrzeni publicznej
Zadania grupowe (alternatywnie)
- Zadanie A – „Mapa emocji Lwa” - Grupa tworzy mapę emocji bohatera na podstawie kolejnych „scen” z kamishibai.
- Zadanie B – „Lew jako migrant / przybysz” - Analiza problemów, z jakimi spotyka się Lew – odniesienia do współczesności.
- Zadanie C – „Paryż oczami Lwa” - Uczniowie tworzą wizualną mapę miejsc pojawiających się w opowieści wraz z ich symboliką.
Czas trwania
45–60 minut
Informacje dla nauczyciela
Powyżej są wymienione zadania do wykorzystania podczas zajęć. Są to propozycje alternatywne i podczas jednych zajęć będą realizowane wybrane zagadnienia. Realizacje zawsze dostosowana do poziomu edukacyjnego uczniów.
Zajęcia prowadzi Beata Malentowicz
